|
Yurtdışına yapılan satışlar için "İhracat Kredisi Sigortası" ve yurtiçine
yapılan satışlar için "Yurtiçi Kredi Sigortası" olarak iki ayrı poliçesi
olan ve ayrı genel şartlara haiz bu sigorta ile genel olarak;
Mal
mukabili yapılan vadeli satış işlemlerinde alıcı firmanın;
İflas etmesi,
Borçlarını ödeyememesi nedeniyle hakkında tasfiye kararı alınması,
Borçlarının ödenmesi ile ilgili olarak bie mahkeme veya yetkili bir resmi
merci tarafından tüm alacaklıları bağlayan bir karar alınması,
Hakkında yapılan icra takibinin sonuçsuz kalması,
Borç ödemede acze düşmesinin belgelenmesi veya bu durumun sigortacı
tarafından kabul edilecek başka bir şekilde kanıtlanması,
Borçları ile ilgili konkordato ilan etmesi,
nedenlerine bağlı olarak satıcının uğrayacağı maddi zararlar teminat
altına alınmaktadır.
İHRACAT KREDİ SİGORTASI
İhracat
Kredi Sigortası, ihracat yapan şirketlerin ihracat bedellerinin alıcılardan
kaynaklanan nedenler ile tahsil edememe risklerine karşı teminat altına alan
bir sigortadır.
Bu
sigorta sayesinde ihracat yapan şirketler (poliçe şartları dahilinde)
yurtdışı satışlardan kaynaklanan alacaklarını güven altına alarak,
risklerini kontrol etmekte ve ihracat hacimlerini artırmak için uygun ortama
kavuşmaktadırlar.
Poliçe Kapsamı
Bu
poliçe ile, bir yıl içinde belirlenen kredi limitleri dahilinde teminat
verilen ülkelerdeki alıcılara yapılacak 180 güne kadar vadeli mal ve hizmet
satışlarından kaynaklanan alacaklar teminat altına alınmaktadır.
Poliçe
global olduğu için, her bir sevkiyat için ayrı ayrı evrak hazırlama/teminat
alma ihtiyacı olmaksızın, poliçe süresi içinde önceden belirlenen limitlere
kadar teminat verilen ülkelerdeki alıcılara yapılacak bütün sevkiyatlar
sigorta teminatı kapsamına alınmaktadır.
Poliçe,
yurtdışındaki alıcıların iflas etmesi veya ödeme yapmaması ve benzer ticari
risklere karşı ihracat alacaklarını teminat altına alır.
Teminat,
ihracat yapan şirketin, ihraç edilecek malları nakliyeci firmaya teslim
etmesi ile başlamaktadır. Bu andan sonra alıcının malları istememesi durumu
da teminat altında olmaktadır.
Prim oranı / Fiyatı
Poliçenin prim oranı; alıcının ülke riski, alıcının riski, ödeme şekli,
satışın vadesi, ürünün çeşidi, sektör, alıcı için talep edilen kredi limiti
ve daha pek çok risk dikkate alınarak hesaplanmaktadır.
40’tan
fazla kritere göre hesaplanacak prim oranı, her şirket için farklı
çıkacağından, doğru ve ilgili şirkete uygun primin hesaplanabilmesi amacı
ile hazırlanmış olan soru formunun eksiksiz olarak doldurulması
gerekmektedir.
Teminat oranı / Tazmin edilecek tutar
İhracat
Kredi Sigortası kapsamında, her bir sevkiyat ile ilgili fatura bedelinin
%90’ı Sigorta Genel Şartları ve özel şartlar doğrultusunda teminat altına
alınmaktadır.
Riskin
kalan %10’u, ihracatçının basiretli bir tüccar gibi davranmasını sağlamak
amacı ile ihracat yapan şirket üzerinde kalacak şekilde paylaşılmaktadır.
İstisnalar / Teminat dışında kalan durumlar / Ek teminatlar
İhracat
Kredi Sigortası, riskli alacakları teminat altına aldığından, sevk öncesi
peşin veya akreditifle yapılan satışlar bu poliçe kapsamında
değerlendirilmez. Toplam ihracat hacminin sigortalanabilir kısmı (mal ve
vesaik mukabili, açık hesap yapılan satışlar) sigorta poliçesinin temel
konusudur.
Dünya
üzerindeki bir çok ülkeye teminat verilebilirken, doğal olarak riski çok
yüksek olan bazı ülkeler teminat dışında bırakılmaktadır. Teminat
verilemeyen bütün ülkeler, sürekli olarak yapılan analizler sonucunda
değerlendirilmekte ve durumlarındaki olumlu değişimler olanlara teminat
verilmeye başlanabilmektedir. Aynı şekilde, teminat verilen bir ülkeye de
zaman içinde teminat verilmemeye başlanabilmektedir.
İhracat
Kredi Sigortası ile sadece ticari değil politik risklere karşı da teminat
verilebilmektedir.
İhracat
yapan şirket ile yurtdışındaki bir alıcı şirketin, ortaklık ilişkisinin
olması durumunda (kardeş şirket), söz konusu alıcıya yapılan satışlar
teminat dışında bırakılır.
İhraç
edilen mal ile ilgili, alıcı ve ihracatçı arasında ilgili maldan kaynaklanan
her türlü ihtilafta poliçe teminatı ilgili sevkiyat için askıya alınır.
İhtilaf durumunun çözümlenmesi için açılacak davanın ihracatçının lehine
sonuçlanması durumunda teminat devam eder. Aksi halde teminat durur.
İhracat
Kredi Sigortası, ihracatçı şirketin bütün risklerini teminat altına almak
için düzenlenmektedir. Bu nedenle, risk dağılımının sağlıklı yapılabilmesi
için;
-
Birden fazla ülkeye ihracat yapılırken, bir tek ülkeye yapılan satışlara
yönelik,
-
Birden fazla alıcıya ihracat yapılırken, bir tek alıcıya yapılan
satışlara yönelik, teminat verilememektedir.
Avantajlar/ faydalar
Pazarlama / Satış Stratejilerinin Oluşturulmasına Destek
Alıcıların kredi limitlerinin belirlenmesi aşamasında, sigortacı tarafından
yapılacak çalışma ile elde edilecek bilgiler, ihracatçı şirketin hedef
müşteri kitlesi içinde finansal olarak güçlü ve güçsüz durumda olan
alıcıların kolayca tespit edilmesini sağlayacaktır.
Bu
sayede, güçlü olanlar üzerinde yoğunlaşılarak doğru ve gerçekçi stratejiler
hazırlanabilecektir.
Böylece,
alıcı seçiminde hata payı ve doğru alıcılara yapılacak satışlar ile de
şirketin alacak riskleri azaltılmış olacaktır.
Risk Yönetimi
Şirketlerin ihracat yaptığı alıcılar, genellikle dünya piyasasında farklı
ülkelerdeki birçok imalatçıdan mal alırlar. Bir alıcının bir şirkete düzgün
ödeme yapması, onun diğer şirketlere de düzgün ödeme yapacağı anlamına
gelmez.
Bir
ihracatçı, sorun yaşamadığı bir alıcı ile başka bir ülkedeki bir
ihracatçının yaşadığı sorunlardan haberdar olamayacağı için, alıcı riskini
doğru değerlendiremeyecektir. Oysa poliçe sahibi bir ihracatçı, kredi limiti
olan bir alıcısının, bilgisi dışında yaşadığı sorunlar ve alıcı riskinin
artması hakkında haberdar olabilmektedir.
Alıcı
risklerinin sürekli yapılan analizler ile izlenmesi sayesinde, gerekli
görüldüğü durumlarda, alıcının önceden belirlenmiş limiti azaltılarak veya
iptal edilerek (tebliğ tarihinden önceki tüm sevkiyatlar teminat dahilinde
olmak kaydı ile) ileride sorun çıkması engellenmiş olur.
İhracatçı şirket, alıcılarının olumsuz durumundan anında haberdar olarak
alacak risklerini daha kolay ve çabuk kontrol ederek yönetebilecektir.
Avantajlar
İhracat
Kredi Sigortası, ihracatı bir bütün olarak değerlendirdiği için fatura
başına işlem yapılmamakta ve ihracatçının üzerinden önemli bir iş yükü
kaldırılmaktadır.
Sigortalılara (dünya üzerinde 220 ülkedeki 44 milyondan fazla şirket
hakkında sürekli güncellenen) veri tabanı sayesinde alıcıların finansal
kaliteleri hakkında bilgiye çok daha hızlı ulaşma imkanı sağlanmaktadır.
Alıcı
ödemelerini ihracatçıya yapmaya devam edeceği için ilişkinin kesilmesi söz
konusu değildir. Sigortacı, ödeme yapılmama durumunda devreye gireceği için
alıcı ihracatçının sigortalı olduğunu bilmeyecektir.
Başvuru
Teklif hazırlanması
İhracatçı şirket tarafından eksiksiz doldurulmuş olan formun sigortacıya
ulaşmasından sonra, sigortacı, formdaki bilgiler doğrultusunda teklif
hazırlamak için risk analiz çalışmasına başlar. Alıcının ülke riski,
alıcının riski, ödeme şekli, satışın vadesi, ürünün çeşidi, sektör, alıcı
için talep edilen kredi limiti ve daha pek çok risk dikkate alınarak yapılan
bu çalışmanın neticesinde ihracatçı şirkete özel hazırlanan teklif sunulur.
Sevkiyat bildirimi
Poliçenin yürürlüğe girmesinden sonra ihracatçı, ay içinde yapmış olduğu
sevkiyatları her ay sonunda sigortacıya bildirerek sevkiyatların poliçe
teminatına girmesini sağlar.
Poliçeye yeni alıcıların dahil edilmesi
İhracat
Kredi Sigorta poliçesi sahibi ihracatçı, yeni alıcılar ile çalışmaya
başlamadan önce sigortacıya alıcı hakkında bilgi vererek kredi limiti
talebinde bulunur. Yapılan inceleme sonucunda ilgili alıcı için talep edilen
limitin uygun görülerek tesis edilmesi halinde yeni alıcı poliçeye dahil
edilir. Bu aşamadan itibaren bu alıcıya yapılacak ihracatlar teminat altına
alınmış olacaktır.
Yeni
alıcı için istenmiş olan limitin uygun görülmemesi, alıcının finansal
durumunun sözkonusu meblağı ödeme gücünün olmadığı anlamına gelir. Sigortacı
tarafından alıcının finansal durumunun incelenmesini takiben talep edilen
miktarın daha altında bir limit de tesis edilebilir.
Alıcı
ile ticari ilişkinin gelişmesi neticesinde mevcut limitin arttırılması her
zaman talep edilebilir.
Hasar
Riskin
gerçekleşmesi =>Hasar
Alıcının
fatura vadesi geldiği halde ödeme yapmaması hasar olarak adlandırılır.
Bu
durumda ihracatçı, sigortacıya durumu bildirir ve müdahale talebinde
bulunur. Müdahale talebini alan sigortacı, alıcı ile temasa geçer ve ödeme
yapılmama sebebini sorar. Buna göre alıcı;
Bu
durumda ihracatçıya ilgili fatura tutarının %90’ı, alıcının ülkesindeki
ilgili makam tarafından iflasın kabul edilmesini takiben ödenir. İflasın
kabulünün, müdahale talebinden itibaren 5 ay geçmesine rağmen ilan
edilmemesi durumunda sigortacı bu kararı beklemeden hasar ödemesi yapar.
Bu
durumda sigortacı, öncelikle diyalog yolu ile fatura tutarını tahsile
çalışır ve alıcıya ödeme yapması için son kez 7 günlük süre verir. Bu süre
sonunda hala ödeme yapılmamış ise, alıcının ülkesindeki hukuk büroları
vasıtası ile alıcı aleyhinde dava açılır. Bu davanın sonuçlanması ve
sonucunda alıcının ödeme yapması, müdahale talebinden itibaren 5 ay
geçmesine rağmen gerçekleşmemiş ise sigortacı dava neticesini beklemeden
ilgili fatura tutarının %90’lık kısmını hasar olarak öder. Dava sonuçlanıp,
alıcıdan faturanın tamamı sigortacı tarafından tahsil edildiği takdirde,
kalan %10 ihracatçıya bilahare ödenir.
İddianın
gerçekliği araştırılır. İhtilaf durumunun alıcı ile ihracatçı arasında
çözülememesi halinde gerekir ise dava açılır. Teminat, ihtilafın
gerçekliğinin ispatına veya davanın neticelenmesine kadar durdurulur.
İhtilafın kesinleşmesi durumunda ilgili fatura için teminat verilmez.
İhtilaf olmadığının ortaya çıkması halinde teminat devam eder ve alıcının
ödememe durumundaki işlemler yapılır. |